Ολλανδία: Μάχη «στήθος με στήθος» δίνουν ο ακροδεξιός Βίλντερς και το κεντρώο D66 για την πρωτιά
Πώς προδιαγράφεται η επόμενη μέρα στο πολιτικό τοπίο της χώρας. Ο 38χρονος ανοιχτά γκέι αρχηγός του D66 πιθανότερος πρωθυπουργός.
Σε θρίλερ έχει εξελιχθεί τις τελευταίες ώρες η καταμέτρηση στις βουλευτικές εκλογές της Ολλανδίας, αφού μάχη «στήθος με στήθος» για την πρωτιά δίνουν το φιλοευρωπαϊκό κεντρώο κόμμα D66 του Ρομπ Γέτεν και το ακροδεξιό Κόμμα για την Ελευθερία (PVV) του Γκέερτ Βίλντερς.
Αμφότερα εξασφαλίζουν 26 από τις συνολικά 150 έδρες του ολλανδικού κοινοβουλίου, με καταμετρημένο σχεδόν το 95% των ψήφων.
Το αποτέλεσμα αυτό σηματοδοτεί μία σημαντική πτώση για τον ακροδεξιό ηγέτη Γκέερτ Βίλντερς, ο οποίος χάνει 11 έδρες σε σύγκριση με την εντυπωσιακή νίκη που είχε πετύχει στις εκλογές του 2023.
Το βράδυ της Τετάρτης (29/10) τα πρώτα exit polls και τα πρώιμα αποτελέσματα έδειχναν οριακή νίκη για το κεντρώο D66, με τον Βίλντερς να βρίσκεται στη δεύτερη θέση.
Ωστόσο, η καταμέτρηση των ψήφων στη διάρκεια της νύχτας ανέτρεψε κάπως τα δεδομένα, δείχνοντας ότι ο Βίλντερς έχει περισσότερη δύναμη από ό,τι είχε αρχικά εκτιμηθεί.
Όσον αφορά τα υπόλοιπα κόμματα, το φιλελεύθερο κεντροδεξιό VVD αναμένεται να κερδίσει 22 έδρες, η αριστερή συμμαχία Πρασίνων/Εργατικών του Φρανς Τίμερμανς 20 και τo χριστιανοδημοκρατικό κόμμα (CDA) 18 έδρες.
Το κόμμα του Βίλντερς χάνει 11 έδρες σε σύγκριση με την εντυπωσιακή εκλογική νίκη που πέτυχε του το 2023.
Σύμφωνα με τον Guardian, ωστόσο, η τελική έκβαση της εκλογικής μάχης δεν φαίνεται να επηρεάζει τη σύνθεση του επόμενου κυβερνητικού συνασπισμού. Όλα τα μεγάλα κόμματα έχουν αποκλείσει το ενδεχόμενο να συγκυβερνήσουν με τον Γκέερτ Βίλντερς, του οποίου οι σκληρές αντιμεταναστευτικές και ξενοφοβικές θέσεις οδήγησαν σε διάλυση τον προηγούμενο κυβερνητικό σχηματισμό που συμμετείχε, με αποτέλεσμα να γίνουν πρόωρες εκλογές.
Πιθανότερος πρωθυπουργός ο Γέτεν
Το αποτέλεσμα, αντίθετα, ανοίγει τον δρόμο στον ηγέτη του D66, Ρομπ Γέτεν, για να σχηματίσει κυβέρνηση ως ο νεότερος πρωθυπουργός στην ιστορία της Ολλανδίας.
«Σήμερα πετύχαμε το καλύτερο αποτέλεσμα που έχει πετύχει ποτέ το D66», δήλωσε ο Γέτεν στους ενθουσιασμένους υποστηρικτές του στην προεκλογική συγκέντρωση του κόμματος στο Λέιντεν. «Εκατομμύρια Ολλανδοί έχουν γυρίσει σελίδα. Έχουν αποχαιρετήσει την πολιτική της αρνητικότητας, του μίσους, του ‘δεν μπορεί να γίνει’», πρόσθεσε.
«Ας γυρίσουμε σελίδα και με τον Βίλντερς και ας εργαστούμε για ένα λαμπρό μέλλον για την όμορφη χώρα μας. Τα επόμενα χρόνια, θα κάνουμε ό,τι μπορούμε για να δείξουμε σε όλους τους Ολλανδούς ότι η πολιτική και η κυβέρνηση μπορούν να είναι ξανά εκεί γι’ αυτούς», σημείωσε ο 38χρονος ηγέτης του D66.
Το «παράδοξο» του ολλανδικού συστήματος
Σύμφωνα με το ολλανδικό εκλογικό σύστημα, το 0,67% των ψήφων αποδίδει έναν βουλευτή, ένα όριο που ξεπέρασαν τα 15 από τα 27 κόμματα που συμμετείχαν στις εκλογές -στα οποία περιλαμβάνονταν κόμματα για τα άτομα άνω των 50 ετών, για τη νεολαία, για τα ζώα, για ένα καθολικό βασικό εισόδημα και για τον αθλητισμό.
Αυτός ο κατακερματισμός σημαίνει ότι κανένα κόμμα δεν κερδίζει ποτέ την πλειοψηφία στο κοινοβούλιο και η χώρα κυβερνάται από συνασπισμούς -που αποτελούνται, στις τρεις πιο πρόσφατες κυβερνήσεις της, από τέσσερα κόμματα- για περισσότερο από έναν αιώνα. Η επόμενη κυβέρνηση δεν αναμένεται να είναι διαφορετική.
«Όσον αφορά τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης στην Ολλανδία, τα αποτελέσματα των εκλογών δεν είναι το τέλος, είναι η αρχή», δήλωσε ο Rem Korteweg του Ινστιτούτου Clingendael στη Χάγη. «Τα χαρτιά έχουν ανακατευτεί. Τώρα μπορούν να ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις», ανέφερε.
Η κεντροαριστερή συμμαχία Πράσινης Αριστεράς/Εργατικών (GL/PvdA) είχε μια κακή βραδιά, τερματίζοντας τρίτη με 20 έδρες - πέντε λιγότερες από ό,τι είχε στο απερχόμενο κοινοβούλιο και κάτω από τις επιδόσεις που προέβλεψαν οι δημοσκοπήσεις, ωθώντας τον αρχηγό του κόμματος, Φρανς Τίμερμανς, να παραιτηθεί.